Tunele Cu Chi – wojna w Wietnamie z drugiej strony

Tunele Cu Chi – wojna w Wietnamie z drugiej strony

Tunele Cu Chi (wiet. Địa đạo Củ Chi) to fascynujący system podziemnych tuneli i popularne miejsce wycieczek z Ho Chi Minh (dawnego Sajgonu). Przyciągają nie tylko osoby zainteresowane wojną w Wietnamie, ale również amatorów nietypowych atrakcji. Czy jest to miejsce warte zwiedzenia? Jak wygląda wycieczka po tunelach Cu Chi?

Oglądając filmy o wojnie w Wietnamie, zazwyczaj widziałem „dzielnych” amerykańskich żołnierzy walczących w dżungli z Wietkongiem (wiet. Việt Cộng). To właśnie w niej, „przerażający” żołnierze Ho Chi Minha dziesiątkowali Amerykanów za pomocą karabinów, min, ale również wymyślnych pułapek. Nigdy nie było wiadomo, gdzie są żołnierze Wietkongu gdyż pojawiali się jakby znikąd i równie szybko znikali. Zasługa w tym była tuneli Cu Chi. Chociaż od zakończenia działań wojennych minęło ponad 40 lat, tunele wciąż istnieją. Będąc w Ho Chi Minh wiedziałem, że muszę do nich przyjechać, aby dowiedzieć się, jak wyglądała wojna z punktu widzenia Wietnamczyków?

Krótka historia tuneli Cu Chi

Tunele Cu Chi usytuowane są 50 km na północny zachód od miasta Ho Chi Minh, a nazwa pochodzi od okręgu Cu Chi, w którym się znajdują. Pierwsze tunele (ok. 50 km) powstały podczas I wojny indochińskiej pod koniec lat 40-tych XX wieku. Był to konflikt pomiędzy Francuzami, a Wietnamczykami, którzy chcieli wyzwolić się spod kolonialnej administracji francuskiej.

Rozbudowa tuneli nastąpiła w latach 1957-1975 podczas wojny między komunistycznym Wietnamem Północnym (i sojusznikiem, Wietkongiem na południu), a Wietnamem Południowym (i sojusznikami, ze Stanami Zjednoczonymi na czele). W Polsce znana jest jako wojna wietnamska, ale nazywana jest również drugą wojną indochińską. Sieć tuneli w tym okresie osiągnęła długość 250 km i rozciągała się pomiędzy przedmieściami Sajgonu, a granicą z Kambodżą. Tunele pełniły funkcje komunikacyjno-obronne oraz stanowiły schronienie. Do dnia dzisiejszego pozostało 120 km tuneli, które zostały zamienione na wojenny park pamięci.

Zwiedzanie tuneli Cu Chi

Początek zwiedzania przypomina mi niedawną wizytę w My Son, gdyż podążam w głąb dżungli za Wietnamczykiem ubranym w strój stylizowany na wojskowy.  Nagle przewodnik zatrzymuje się i pyta, czy widzimy wejście do tuneli? Gdy stwierdzamy, że nie widzimy, on przesuwa butem po ziemi przykrytej liśćmi, i oto naszym oczom ukazuje się niewielki, drewniany właz. Aby wejść do tunelu należy zsunąć się do środka nogami w dół, a następnie trzymając wyprostowane ręce kucnąć i zamknąć za sobą właz. Pierwszymi osobami, które próbują wejść są drobnej budowy Azjaci. Nie byłbym jednak sobą, gdybym nie poszedł w ich ślady. Okazuje się, że również ja nie mam problemu, aby wcisnąć się w niewielki otwór. Zamykając właz ogarnia mnie ciemność, a do nozdrzy dochodzi zapach mokrych liści. Pierwsze skojarzenie – tak musi być w grobie.

dżungla, tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt Cộng, Việtwejście do tuneli tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt (3)

tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt Cộng, Việt Namwejście do tuneli tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt

Idąc dalej przewodnik pokazuje nam, gdzie są kolejne wejścia do tuneli oraz informuje, że kopiec termitów, który właśnie mijamy to element systemu wentylacji.

wejście do tuneli tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt (2)kopiec termitów tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt Cộng, Việt Nam (8)

Pułapki, zapadnie i manekiny

Dochodzimy do pułapek. Część z nich widziałem wcześniej w amerykańskich filmach, i pomimo że wokół nich ułożono sztuczną trawę wciąż przyprawiają o gęsią skórkę. Osoba z obsługi chodzi pomiędzy nimi i za pomocą długiego kija demonstruje jak działają. Dowiaduję się, że ich zadaniem nie było zabicie przeciwnika, lecz jego okaleczenie. Bardzo często końcówki ostrzy były posmarowane odchodami lub trucizną. Powodowało to u ofiar zakażenie i powolną, bolesną śmierć.

pułapki, zapadnie, tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt

Wędrując za przewodnikiem mijamy inscenizacje z udziałem manekinów. Przedstawiają one codzienne życie żołnierzy Wietkongu oraz osoby przygotowujące miny z niewybuchu. O tym, że w czasie wojny wszystkiego brakowało świadczą również sandały, które wykonywano z opon. Bardzo często służyły one do zgubienia wroga, gdyż na podeszwie znajdował się kształt stopy skierowany do tyłu.

manekiny tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt Cộng, Việttunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt Cộng, Việt Nam (14)sandały z opon, tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt Cộn

Znalazłeś ciekawą treść lub zainspirowałem Cię do podróży? Możesz postawić mi wirtualną kawę, którą przeznaczę na rozwoju bloga, by było ich jeszcze więcej. Dziękuję. Postaw mi kawę na buycoffee.to

Czołg i strzelnica

Chodząc po dżungli można odnieść wrażenie, że wojna wciąż trwa. Oprócz tuneli, inscenizacji i zniszczonego amerykańskiego czołgu, co chwilę słychać wystrzały z karabinów. To jedna z atrakcji tego miejsca – strzelnica. Nie jest to jednak tania atrakcja, gdyż cena jednego naboju to około 2$, a należy kupić minimum 10.

czołg, tank, tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt Cộng, czołg, tank, tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt Cộng,strzelnica tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt Cộng, Vi

Przejście przez tunel

Przede mną największe wyzwanie dzisiejszego dnia. Oto przewodnik pyta, kto chciałby przejść przez tunel? Na 12 osób 6 się zgłasza, w tym oczywiście ja. Przed wejściem zostajemy poinformowani, że tunel posiada dodatkowe wyjścia, przez które w razie potrzeby możemy go opuścić.

Wchodzę jako trzeci. Tunel jest mały, wąski, a co kilka metrów znajduje się nieduża lampa.

tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt Cộng, Việt Nam (6)wnętrze tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt Cộng, ViệtTak szybko chciałem wejść do środka, że zapomniałem zostawić plecak, a dodatkowo w nadziei na ciekawe ujęcia na szyi przewiesiłem aparat fotograficzny, a w ręce mam kamerę. Od razu po wejściu wiem, że nie był to najlepszy pomysł. Kucam i powoli ruszam przed siebie. Błyskawicznie robi się gorąco, duszno i odczuwam niedobór tlenu. Tunel nie jest prosty, ale wije się. Najgorsze jest zejście z wyższego poziomu na niższy. Czuję jakby zaraz miał nadejść atak klaustrofobii. Udaje mi się jednak opanować i kontynuuję wędrówkę. Słyszę jednak za sobą, że ktoś krzyczy, iż ma dość i chce wyjść. Nie zatrzymuję się jednak tylko idę dalej. Tunel kończy się nagłym uderzeniem świeżego powietrza. Widzę, że każdy kto go przeszedł jest zgrzany, brudny i przez chwilę chwieje się na nogach. Nikt z nas nie jest przyzwyczajony do takiego wysiłku. Na 6 osób do końca dotarły 4.

tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt Cộng, Việt Nam (10)tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt Cộng, Việt Nam (6)

Życie w tunelach Cu Chi

Za mną krótki, większy niż tradycyjne, a dodatkowo oświetlony tunel. Wietnamczycy nie mieli „takich luksusów”. Ich tunele były wąskie i wydrążone prymitywnymi narzędziami bezpośrednio w ziemi. Pełne były pułapek i łatwo było w nich spotkać jadowite węże, pająki, czy skorpiony.

Tunele Cu Chi budowane były na czterech poziomach, osiągały głębokość do 12 metrów i dostosowane były do drobnych ciał Wietnamczyków. Na system tuneli składały się również sypialnie, kuchnie, szkoły, szpitale, teatry, kwatery dowodzenia i niesamowity system wentylacji. Spędzali w nich nie tylko godziny, ale całe dnie, a nawet i tygodnie. Dla partyzantów Wietkongu były one domem, w którym spali, jedli, pracowali i ukrywali się przed wrogiem. Amerykanie próbowali różnych metod, by zniszczyć tunele i ich mieszkańców. Oprócz zrzucania bomb, napalmu i trucizny Agent Orange, do środka wchodziły specjalne grupy żołnierzy, zwane „szczurami tunelowymi”.

Jedzenie i propagandowy film

Po wyjściu z tunelu zostajemy poczęstowani ugotowanymi korzeniami rośliny, która nazywa się maniok. Wraz z orzeszkami ziemnymi stanowiła główne pożywienie mieszkańców tuneli. Gdy brakowało jedzenia, w ich diecie pojawiały się również owady, gady, a nawet szczury.

maniok, orzeszki ziemne tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong,

Zakończenie zwiedzania stanowi projekcja filmu, na którym ujęto życie miejscowych rolników oraz Wietkongu podczas wojny. Jakość nagrania jest słaba, można jednak odnieść wrażenie, że jest to połączenie propagandy z rzeczywistymi wydarzeniami.

Opuszczając teren jestem pełen podziwu dla Wietnamczyków. Tunele są żywym świadectwem ich odwagi i heroizmu, a wizyta tutaj daje lepszy pogląd na to, jak wyglądały walki w wojnie w Wietnamie.

Uważam, że wycieczka do tuneli Cu Chi jest punktem obowiązkowym podczas pobytu w Ho Chi Minh.

Tunele Cu Chi (Củ Chi) – informacje praktyczne

  • Wybierając się do tuneli należy wiedzieć, że istnieją dwa różne tunele otwarte dla zwiedzających:
    • Ben Dinh. Są to turystyczne tunele, które zwiedza większość wycieczek grupowych, przez co może być tłocznie. Tunele te zostały specjalnie stworzone oraz powiększone dla turystów i nigdy nie były częścią oryginalnej sieci tuneli.
    • Ben Duoc. Położone są dalej od miasta, przez co mniej osób tam dociera. To oryginalne tunele z wejściami wzmocnionymi dla bezpieczeństwa. Tuż obok położona jest świątynia Ben Duoc.
  • Program zwiedzania powyższych tuneli jest podobny.
  • Godziny otwarcia: codziennie 7:00 – 17:00.
  • Bilety: 90 000 VND. W cenę biletu wliczony jest przewodnik.
  • Osobom z klaustrofobią odradzam wejście do tuneli.
  • Wewnątrz tuneli można spotkać nietoperze. W razie ugryzienia lub zadrapania najlepiej udać się do szpitala.

Jak dojechać do tuneli Cu Chi?

Do tuneli można dojechać na własną rękę lub kupując wycieczkę w Ho Chi Minh.

  • Na własną rękę. Najpierw autobusem numer 13 do Cu Chi (bilet – 6 000 VND), a następnie autobusem numer 79 w stronę tuneli (bilet – 7 000 VND). Sugeruję, by kierowcy autobusu numer 79 powiedzieć, który tunel nas interesuje. Przejazd w jedną stronę może trwać nawet 2-3 h. Należy pamiętać, że ostatni autobus z dworca w Cu Chi do Ho Chi Minh odjeżdża o godzinie 17:00.
  • Z wycieczką. W ofercie lokalnych biur podróży można znaleźć wycieczki półdniowe (cena 6-7 $ + bilet wstępu do tuneli) oraz całodniowe z wizytą w świątyni Cao Dai (cena 12-15 $, często bilet wstępu ujęty jest w cenie wycieczki). W jednej i drugiej opcji przed wizytą w tunelach autobusy zatrzymują się w miejscach gdzie wyrabia się wyroby z masy perłowej.

Podobał Ci się mój wpis? Dołącz do podróży na FacebookuTwitterze Instagramie, aby zawsze być na bieżąco. Zapraszam również do lektury innych wpisów na https://podrozebezosci.pl

mapa tuneli tunele Cu Chi, Địa đạo Củ Chi, tunnels, wojna w Wietnamie, wycieczka Ho Chi Minh, Sajgon, Ben Dinh, atrakcje, co warto zwiedzić, zobaczyć, Wietkong, Vietcong, Việt Cộng, V

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.